Sáng ngày 14/3 UBND xã Long Thành phối hợp với UBND huyện Yên Thành long trọng tổ chức Lễ đón nhận Bằng xếp hạng di tích lịch sử cấp tỉnh đền Thổ Ngõa. Ông Bùi Công Vinh, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nghệ An ; Bà Hoàng Thị Khánh – Phó trưởng Ban quản lý di tích Nghệ An; Ông Hoàng Danh Truyền – PBT TT huyện ủy; Bà Đặng Thị Dung – PCT UBND huyện; Đại diện lãnh đạo Phòng văn hóa, khoa học và thông tin; Trung tâm VHTT&TT; Lãnh đạo Đảng ủy; chính quyền địa phương và đông đảo bà con nhân dân xã Long Thành đã về dự.
Đền Thổ Ngọa, tọa lạc ở xóm Giáp Ngói, được xây dựng từ cuối thời Lê Trung Hưng, khoảng thế kỷ XVIII. Đền không chỉ là nơi thờ cúng thần chủ Thành hoàng Kiểm Sát đại thần, mà còn là chốn linh thiêng tôn thờ Sát Hải Đại Vương Hoàng Tá Thốn – Một vị tướng có tài bơi lội, giỏi võ nghệ đã có nhiều cống hiến lớn lao trong cuộc kháng chiến chống quân Nguyên Mông ( Thế kỷ thứ XIII) và Doãn Văn Ngôn người khẩn điền, kiến ấp, đã tạo nên giáp Thổ Ngõa, gắn bó với lịch sử địa phương. Tại đây, còn là nơi tri ân những con người đã hy sinh vì quê hương, trong đó có những người con đã anh dũng hy sinh trong thời kỳ Xô Viết Nghệ Tĩnh (1930-1931); Đền cũng từng là địa điểm hội họp bí mật của các đảng viên trong phong trào Xô Viết Nghệ Tĩnh, là nơi ghi dấu các cuộc bắt bớ đảng viên và tổ chức lễ truy điệu cho các chiến sĩ cách mạng đã ngã xuống trong công cuộc chiến đấu giành lại tự do cho quê hương. Đền còn từng được sử dụng làm trường học và kho lương thực trong thời kỳ khó khăn của đất nước.
Hàng năm, tại Đền Thổ Ngọa, có rất nhiều kỳ lễ trọng được tổ chức. Tiêu biểu trong số đó là lễ Xuân tế vào ngày 15 tháng Giêng âm lịch, lễ Lục ngoạt vào ngày 12 tháng Sáu, lễ Thu tế vào ngày 15 tháng Bảy. Bên cạnh đó là lễ Thường Tân tổ chức vào ngày 15 tháng Mười và ngày thương binh liệt sĩ 27 tháng Bảy. Những hoạt động văn hóa tâm linh này thực sự mang đầy ý nghĩa, không chỉ là dịp để tôn vinh và tưởng nhớ công lao của các bậc tiền nhân, mà còn là cách để khơi dậy truyền thống uống nước nhớ nguồn, lòng yêu quê hương đất nước, nhớ ơn tổ tiên, cầu phúc cho gia đình và quê hương.
Với những giá trị văn hóa và lịch sử to lớn, Đền Thổ Ngọa là một minh chứng rõ nét cho sự kết nối giữa lịch sử và văn hóa tâm linh của người dân địa phương. Ngày 27/12/2024 UBND tỉnh đã có quyết định số 3617/QĐUBND xếp hạng Đền Thổ Ngõa là di tích lịch sử cấp tỉnh. Việc đón nhận bằng xếp hạng di tích lịch sử, văn hóa cấp tỉnh không chỉ niềm vinh dự, tự hào của bà con nhân dân xóm Giáp ngói mà còn là vinh dự tự hào của Đảng bộ, chính quyền, nhân dân xã Long Thành. Thông qua đó nhằm tôn vinh, tuyên truyền, quảng bá sâu rộng giá trị văn hóa vật thể, phi vật thể đặc sắc, tiêu biểu của di tích và tạo điểm nhấn liên kết trong cụm các di tích, xây dựng và phát huy giá trị văn hóa tâm linh trên địa bàn./ .
Một số hình ảnh tại buổi lễ:







Long Thành ngày 14/3/2025